عبد الحسين شهيدى صالحى
240
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
مىباشد . مفسر با بهره از روايات و احاديث ائمهء معصومين ( ع ) به تفسير و تأويل آيات قرآن مىپردازد . شيخ آقا بزرگ تهرانى در الذريعة مىنويسد تفسيرى است بزرگ مانند كتاب تاريخ كبير او . منابع : اعيان الشيعة ، 8 / 395 ؛ الاجازة الكبيرة ، 45 ؛ امل الآمل ، 2 / 215 ؛ الروضة النضرة ، 437 ؛ رياض العلماء ، 4 / 337 ؛ الذريعة ، 4 / 300 ؛ روضات الجنات ، 5 / 355 ؛ الكواكب المنتثرة ، 582 ؛ مصفى المقال ، 353 ؛ معجم المؤلفين ، 8 / 59 ؛ نجوم السماء ، 147 ؛ هدية العارفين ، 1 / 116 . كنز الدقائق و بحر الغرائب ، اثر ميرزا محمد ( زنده در 1102 ق ) فرزند محمد رضا قمى مشهدى ، از علماى حديث و مفسران اماميه . اين تفسير در چهار مجلد بزرگ به عربى و فارسى و به شيوهء روائى تأليف گرديده و از روايات و احاديث مروى از خاندان عصمت و نبوت ( ع ) به بيان و تفسير آيات مىپردازد و اسانيد روايات را ياد كرده و نيز آيات قرآن را به يكديگر ربط داده است . و به اعراب كلمات قرآن مىپردازد ولى چنين استفاده ميگردد كه مفسر از تفسير نور الثقلين الهام گرفته است . از اين تفسير به نام كنز الحقايق و بحر الدقايق فى تفسير القرآن نام بردهاند ولى مفسر خود به نام كنز الدقايق و بحر الغرائب ذكر كرده است . نسخههاى متعدد اين تفسير در دست است از جمله يك دوره از عصر مؤلف در كتابخانهء شيخ عبد الحسين تهرانى كه به كتابخانهء جعفريهء مدرسهء هندى كربلا منتقل گرديده است و يك دوره كه دو مجلد آن خط مؤلف است در كتابخانهء وقفى شيخ محمد صالح برغانى در كربلا مىباشد . و سه مجلد در كتابخانهء آستان قدس ( شمارههاى 1352 ، 1541 ، 13086 ) و دو مجلد در كتابخانهء مدرسهء سپهسالار ( شمارههاى 2054 و 2055 ) و چند نسخه در كتابخانهء آية الله مرعشى در قم موجود است و اين تفسير اخيرا به تحقيق آقاى حسين درگاهى در تهران به طبع رسيده است .